OpenAI vừa công bố một đợt tái cấu trúc lớn dành cho cơ chế bộ nhớ của ChatGPT. Điểm đáng chú ý nhất: tính năng "Dreaming" — vốn chỉ dành cho người dùng trả phí — sẽ được mở rộng cho cả gói miễn phí trong vài tuần tới, đồng thời bộ nhớ có khả năng tự cập nhật theo thời gian thay vì giữ nguyên thông tin cũ.
Kiến trúc bộ nhớ mới: Người dùng nắm quyền kiểm soát
Theo Android Authority, OpenAI đã thiết kế lại toàn bộ kiến trúc bộ nhớ của ChatGPT để cải thiện khả năng "ghi nhớ, tổng hợp và duy trì ngữ cảnh". Nền tảng của hệ thống mới chính là quy trình Dreaming — cơ chế chạy nền giúp ChatGPT sắp xếp lại thông tin người dùng từ các cuộc hội thoại trước đó.
Điểm khác biệt chính nằm ở chỗ ChatGPT không còn là "hộp đen" lưu thông tin nữa. Cụ thể, kiến trúc mới cho phép:
- Hiển thị rõ ràng những gì ChatGPT đang ghi nhớ về bạn, ở dạng dễ đọc
- Người dùng tự thêm hoặc cập nhật thông tin trong bộ nhớ
- Chỉ định cho ChatGPT khi nào nên đưa chủ đề nào ra dùng
Thay vì chỉ tăng dung lượng ghi nhớ, OpenAI hướng đến việc trao quyền kiểm soát thực sự cho người dùng — một bước tiến đáng kể về tính minh bạch.
Bộ nhớ tự "già đi" theo thời gian: Ví dụ về chuyến đi Singapore
Một trong những vấn đề lớn nhất của ChatGPT trước đây là ngữ cảnh cũ không được làm mới. OpenAI lấy ví dụ về một chuyến đi Singapore: hệ thống cũ biết người dùng "sẽ đi Singapore", nhưng sau khi chuyến đi kết thúc, ChatGPT vẫn ứng xử như thể người dùng còn đang ở đó.
Với kiến trúc mới, bộ nhớ tự động viết lại theo thời gian. OpenAI đưa ra ví dụ minh họa:
Từ "You're going to Singapore in July" sẽ tự chuyển thành "You went to Singapore in July 2026".
Thông tin thì hiện tại "sẽ đi" được tự động chuyển sang quá khứ "đã đi vào tháng 7/2026" sau khi chuyến đi kết thúc. Càng dùng ChatGPT lâu, bộ nhớ càng phình to, và việc để ngữ cảnh tự "già đi" một cách có cấu trúc là cách OpenAI giải quyết vấn đề thông tin lỗi thời lẫn vào câu trả lời.
Hiệu suất tính toán tăng 5 lần, dung lượng Pro/Plus tăng gấp đôi
Điểm đáng lưu ý thứ hai là OpenAI khẳng định kiến trúc mới hiệu quả hơn về mặt tính toán so với phiên bản cũ. Theo công bố chính thức, chi phí điện toán cần để chạy Dreaming đã giảm khoảng 5 lần.
Chính nhờ mức tối ưu này, OpenAI mới có thể mở rộng Dreaming — vốn trước đây giới hạn ở Pro/Plus — cho cả người dùng gói miễn phí. Trong ngành AI, các tính năng cao cấp thường chỉ dành cho thuê bao trả phí; lần này, việc tối ưu hạ tầng đã tạo điều kiện để gói Free cũng được hưởng lợi.
Với người dùng Pro/Plus, phần "ngân sách" tiết kiệm được sẽ được tái đầu tư thành các nâng cấp:
- Dung lượng bộ nhớ tăng gấp đôi, cho phép lưu trữ nhiều thông tin cá nhân hơn
- Trang "memory summary page" hiển thị toàn bộ nội dung mà ChatGPT đang ghi nhớ
- Cơ chế cho phép người dùng chỉ định chủ đề nào sẽ được dùng và khi nào
Thông báo được đăng tải trên blog OpenAI ngày 4/6/2026, đồng thời với kế hoạch mở rộng cho gói Free và các cải tiến UI minh bạch hóa bộ nhớ.
Lịch trình triển khai và tình hình tại Việt Nam
Lộ trình ra mắt được OpenAI công bố như sau:
| Đối tượng | Khu vực | Thời điểm |
|---|---|---|
| Pro / Plus | Mỹ | Bắt đầu từ ngày công bố |
| Pro / Plus | Ngoài Mỹ | Mở rộng dần |
| Free / Go | Toàn cầu | Trong vài tuần tới |
Người dùng Pro/Plus tại Mỹ được phục vụ đầu tiên, sau đó là Pro/Plus tại các quốc gia khác, và cuối cùng là người dùng Free/Go trên toàn cầu. OpenAI chưa công bố lịch trình cụ thể cho từng thị trường.
Đối với người dùng tại Việt Nam, cả gói Plus (giá khoảng 510.000 VND/tháng tương đương US$20) lẫn gói miễn phí đều nằm trong lộ trình toàn cầu này. Người dùng Free tại Việt Nam có thể kỳ vọng nhận được Dreaming trong vài tuần tới, dù không có ưu tiên riêng cho thị trường khu vực. Với cộng đồng đông đảo người dùng ChatGPT miễn phí tại Việt Nam — phần lớn là sinh viên và freelancer — đây là bản nâng cấp đáng chờ đợi nhất kể từ khi ChatGPT ra mắt tính năng Memory.
Cuộc đua bộ nhớ AI: Gemini và Claude đã đi trước
Đợt nâng cấp này diễn ra trong bối cảnh Google Gemini và Anthropic Claude đã có những bước đi sớm hơn về bộ nhớ AI. Anthropic mở rộng Memory cho Claude gói miễn phí từ tháng 3/2026, kèm theo cơ chế sao chép-dán để nhập dữ liệu ghi nhớ từ chatbot khác.
Google cũng tung ra "Import Memory" và "Import Chat History" vào cuối tháng 3/2026, cho phép người dùng AI Pro/Ultra chuyển bộ nhớ từ ChatGPT hoặc Claude sang Gemini. Gemini hiện là nền tảng duy nhất hỗ trợ nhập lịch sử dạng file ZIP.
| Dịch vụ | Bộ nhớ cho gói miễn phí | Nhập dữ liệu từ đối thủ |
|---|---|---|
| Google Gemini | Đã có | Hỗ trợ ZIP và copy-paste |
| Anthropic Claude | Từ tháng 3/2026 | Copy-paste |
| OpenAI ChatGPT | Trong vài tuần tới | Chưa công bố |
Trước đó, OpenAI đã giới thiệu "Memory sources" vào tháng 5/2026 để hiển thị nguồn dữ liệu mà ChatGPT trích xuất khi trả lời. Điều này cho thấy cuộc đua không chỉ xoay quanh dung lượng bộ nhớ mà còn cả tính minh bạch — yếu tố ngày càng được người dùng quan tâm.
Ý nghĩa với người dùng Việt Nam
Với cộng đồng người dùng ChatGPT tại Việt Nam, đợt cập nhật này có hai điểm đáng quan tâm. Thứ nhất, gói miễn phí — vốn chiếm phần lớn người dùng trong nước — sẽ tiếp cận được tính năng Dreaming trước đây dành riêng cho Pro/Plus, đồng nghĩa với việc trải nghiệm cá nhân hóa được nâng lên rõ rệt mà không cần trả thêm chi phí.
Thứ hai, cơ chế tự cập nhật bộ nhớ giúp giảm tình trạng ChatGPT đưa ra câu trả lời dựa trên thông tin lỗi thời — vấn đề mà nhiều người dùng lâu năm tại Việt Nam thường gặp khi sử dụng ChatGPT cho công việc lặp lại như viết nội dung, lập trình hoặc học tiếng Anh. Bạn nên kiểm tra trang quản lý bộ nhớ trong cài đặt ChatGPT trong vài tuần tới để biết tính năng đã được kích hoạt cho tài khoản của mình hay chưa.
